RIJEKA – Riječka publika imala je priliku u punoj dvorani HKD-a na Sušaku u »Večeri plesnih koreografija« posvjedočiti virtuoznosti osmero plesača i plesačica koji su se predstavili s pet različitih koreografija poznatoga američkog koreografa Gasparda Louisa, »Sodo/Waterfall«, »Noula«, »27«, »Pothos« i »L’esprit/The spirit«, a dvije od tih koreografija, »Sodo/Waterfall« i »Noula« imale su svoju svjetsku premijeru, upravo na riječkoj pozornici.

Američki plesači su tako aurama svojih osobnosti i posvemašnje različitosti, što svojim radom, između ostalog, i promovira američki koreograf Gaspard Louis, u potpunosti etosom ispunili pozornicu HKD-a i ostavili oduševljenu riječku publiku, što se, jasno je, moglo vidjeti uzvicima, povicima i pljeskom nakon zadnje koreografske cjeline.

Gaspard Louis u pet je tematski različitih koreografskih točaka pokazao mogućnosti tumačenja svijeta i svega oko sebe suvremenim plesom, uz različitu, mahom možda pomalo neočekivanu glazbenu podlogu, i uz izvrsne izvedbe osmero plesača koje su od početka sugerirale geslo »dio kao cjelina, jedan kao svi«. Višeznačnost, slojevitost i upućivačka narav mogla se tako iščitati u svim koreografskim cjelinama, a nerijetko su bile prisutne i dijade i/ili odnosi muško-žensko i muško-muško, uz suradnju ili otpor prema čemu, u kojim dijelovima/trenucima.

Pet koreografskih cjelina

Dvije od pet koreografskih cjelina/sekvenci, »Sodo/Waterfall« i »27«, koristile su videoprojekciju, odnosno vizualizaciju kao popratni narativno-stilski element koji je dodatno uputio na širi semantički kontekst i mogućnost tumačenja. Prva, »Waterfall«, svojom evokacijom u zamecima podsjeća na kratak eksperimentalni film/videoesej »Deep Down Tidal« Tabite Rezaire prikazan u sklopu središnje EPK izložbe »Usijano more«. »Waterfall« tako, uz plesni duet muškarca i žene i uz vizualizaciju/videoprojekciju upućuje na vodu kao element života i opće slavlje postojanja, vraćanje onome primordijalnom. Muškarac i žena tako, i solo i u duetu, anakronijama su reflektirali ono iskonsko, obredno i u dijelovima numinozno.

Obredno, ponavljački, je bilo simboličko pranje vodom, jer voda u ovome smislu znači – život. U ovoj su koreografskoj točki referiranjem na rodno mjesto koreografa, Haiti, spojeni etničko nasljeđe, odnosno rasno i muško-žensko s elementom ključnim za život – vodom. Ovaj izvedbeno-propitivački modus (primitivnoga) završava simboličkim trenutkom zajedništva plesačice i plesača koji zaprima ton nostalgičnoga i emotivnoga, a nudi mogućnost dvostrukoga pogleda, onog izvornog i reflektirajućeg/sjene.

Druga koreografska cjelina, »27«, također koristi vizualizaciju kao sredstvo pripovijedanja, odnosno donošenja priče. Tako pratimo osvijetljenu pozornicu i solista koji donosi varijacije i ponavljajuće značenjske obrasce na temu otuđenja, prisile, gušenja, uz vizualizacije koje postupno, usporedno s plesačevim mijenama i s diktirajućom glazbenom podlogom, klasičnom klavira i zvuka vijesti, fluktuiraju. Riječ, tuđica, koja možda najbolje opisuje o čemu se radi je »gangism« koja se mogla vidjeti pri dnu projekcijskog platna/ekrana, pa tako, s obzirom na modalitet i značenje te koreografske cjeline, možemo govoriti i o postmodernističkoj/postapokaliptičnoj zaglušenoj verziji svijeta u kojoj se pojedinac bori za svoj glas i za svoj opstanak.

Slavlje života i zajedništva

Posljednja koreografska točka, »The Spirit« (2014.), mogla se tako, simbolički jer je na samome kraju, okarakterizirati kao slavlje života, društvenosti i prijateljstva s jedne strane, i u cjelini, ostavljajući pritom sve moguće podjele i marginalizacije, dok se s druge mogla okarakterizirati kao točka pregovaračke naravi, koketne i/ili udvaračke, uz moguće trenutke (pseudo)improvizacije. Zadnja je točka, simbolički, donijela atmosferu pozitivnoga, duhovitoga, vedrine i radosti, te u istome tonu, iskrom blještavila, donijela je trenutke zajedništva, čime je zatvorila izvedbeno-performativni ciklus.

Ono što je karakteristično za koreografski obrazac Gasparda Louisa, a moglo se vidjeti i na »Večeri plesnih koreografija (Gaspard & Dancers)«, posebice u cjelinama »Pothos« i »Noula«, jest kombinacija akrobatskih elemenata, plesnih, te koreografija zaodjevena lirskim doživljajem i artističko-kritičkim propitivanjem svega oko sebe, od umjetnosti, za život važnih elemenata poput vode, sve do pitanja pojedinca u (post)suvremenosti. Ono što je karakteristika njegova rada prisutna ne samo u »Pothos« i »Noula«, već i u ostalim tematsko-plesnim cjelinama, su tijela plesača razbacana na pozornici, modaliteta »dio-cjelina«, uz stalna razdvajanja i »sastavljanja«. U tim je trenucima, dakle, vidljivo nasljeđe Pilobolus grupe i tendencija kolektivnog stvaranja plesa/značenja, pa tako osmero plesača kolaborativno, podnoseći teret onoga drugog, uz trenutke zagrljaja i odguravanja, stvaraju značenjsku cjelinu. U takvim konekcijama i (re)definiranju onoga prvotnog, dobivamo nove oblike i nove značenjske mogućnosti, dakako uz obavezne emotivne silnice koje teže odvesti recipijenta u tome smjeru, koliko god on pasivan u svojem promatračko-nastavljačkom činu bio.